Η νέα μεταρρύθμιση που θα επιδιώξει η Κυβέρνηση να εφαρμόσει τους επόμενους μήνες θα αποτελέσει , σύμφωνα με τον πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου, την «βάση της νέας αρχιτεκτονικής του πολιτικού και διοικητικού συστήματος της χώρας».

Με μια πρώτη ανάγνωση, η «νέα αρχιτεκτονική» εμπεριέχει δυο θεμελιακές νομοθετικές παρεμβάσεις που έχουν ως στόχο, από τη μια τη θωράκιση του αστικού πολιτικού συστήματος και από την άλλη την εναρμόνιση του κρατικού μηχανισμού με το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Οι δυο μεταρρυθμίσεις είναι συμπληρωματικές η μια της άλλης.

Ελληνικη παραλλαγη του γερμανικου μοντελου

Τα  βασικα χαρακτηριστικά του νέου εκλογικού νόμου, σύμφωνα με όσα κατά καιρούς στελέχη του ΠΑΣΟΚ και της Κυβέρνησης έχουν δημόσια ανακοινώσει, είναι τα εξής:

1. Δημιουργείται ένα μεικτό σύστημα μονοεδρικών και πολυεδρικών περιφερειών, με σταυρό και λίστα. Η λίστα θα καταρτίζεται από τους αρχηγούς των κομμάτων και θα αφορά 5 έως 7 πολυεδρικές περιφέρειες, με 120 έως 150 έδρες.

2. Οι 150 έως 180 μονοεδρικές περιφέρειες θα προέλθουν από τη διάσπαση των μεγάλων πολυεδρικών εκλογικών περιφερειών της χώρας. Για παράδειγμα η περιφέρεια της Β’ Αθηνών θα διαιρεθεί σε 25 έως 30 μονοεδρικές και η περιφέρεια Α’ Αθηνών σε 9 έως 11 μονοεδρικές. Η μονοεδρική περιφέρεια θα κερδίζεται από εκείνο το κόμμα που θα συγκεντρώνει την σχετική πλειοψηφία, ανεξάρτητα από τα ποσοστά και τον αριθμό ψήφων των υπολοίπων κομμάτων. Κάθε κόμμα θα έχει δικαίωμα να κατεβάσει από 1 έως 3 υποψήφιους βουλευτές.

3. Διατηρείται η καλπονοθεία , με το πρώτο κόμμα να παίρνει «δώρο» 40 εδρών, τις οποίες δεν δικαιούται, βάσει του εκλογικού μέτρου. Υπάρχουν σκέψεις, σε κύκλου του ΠΑΣΟΚ, το «δώρο» αυτό να αυξηθεί , με την συναίνεση της Ν.Δ , στις 50 έδρες.

Είναι έκδηλο με βάση τις παραπάνω πληροφορίες και ανακοινώσεις, ότι εάν γίνει νόμος του Κράτους, η ελληνική παραλλαγή του γερμανικού μοντέλου, τότε τα εκβιαστικά διλλήματα του δικομματισμού θα ενταθούν και η θεωρία της «χαμένης ψήφου» θα γνωρίσει «νέες σελίδες δόξης», αντίστοιχες εκείνων του 1961-1965.

Παράλληλα, με τη υιοθέτηση της λίστας, από κόμματα που δεν διέπονται από κανόνες εσωκομματικής δημοκρατίας, θα «διορίζονται» πολιτικοί , οι οποίοι θα είναι απόλυτα ελεγχόμενοι από τον πρόεδρο του κόμματος και τα διαπλεκόμενα συμφέροντα .

Η λίστα θα μπορούσε να λειτουργήσει θετικά μόνο στην περίπτωση. Εάν ως πάγιο εκλογικό σύστημα καθιερωνόταν, με συνταγματική ρύθμιση, η απλή αναλογική, όπως άλλωστε υποσχόταν το ΠΑΣΟΚ το 1981.

Αυτή είναι η μια πλευρά του νομίσματος.

Ενσωματωση της Αυτοδιοικησης στο μηχανισμο της κεντρικης διοικησης

 Για να γίνει αντιληπτή στο σύνολό της η στόχευση της διπλής μεταρρύθμισης (Καποδίστριας 2 και εκλογικός νόμος) αρκεί να ανατρέξει κανείς στα βασικά χαρακτηριστικά και την επιχειρηματολογία που συνοδεύει την πολυθρύλητη διοικητική αναδιάρθρωση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Σύμφωνα πάντα, με πληροφορίες που διαρρέουν από το κυβερνητικό στρατόπεδο το σχέδιο του «Καποδίστρια 2» θα περιλαμβάνει:

1. Τη δημιουργία 350 έως 380 νέων Δήμων με διευρυμένα διοικητικά όρια περίπου στα πρότυπα των παλιών επαρχιών.

2. Την συνένωση των Δήμων στην Β Περιφέρεια της Αθήνας και μέρους του νομού Αττικής, καθώς και του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης.

3. Την διεύρυνση των ορίων της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης στο επίπεδο των σημερινών διοικητικών περιφερειών με εκλογή αιρετού Περιφερειάρχη και αιρετού Περιφερειακού Συμβουλίου.

4. Οι σημερινοί Νομοί θα μετατραπούν σε Νομαρχιακά Διαμερίσματα, τα οποία θα εκπροσωπούνται στο αιρετό Περιφερειακό Συμβούλιο από τους Νομάρχες οι οποίοι θα είναι επικεφαλής σε κάθε Νομαρχία, όπως είναι σήμερα ο Έπαρχος στο Επαρχείο.

5. Θα δημιουργηθούν Μητροπολιτικά Κέντρα στα μεγάλα πολεοδομικά συγκροτήματα Αθηνών, Θεσσαλονίκης, Πατρών, Λάρισας και Ηρακλείου.