ΑΧ ΕΞΟΥΣΙΑ. ΣΚΡΙΠΤ ΤΗΣ ΕΚΠΟΜΠΗΣ ΤΗΣ ΠΕΜΠΤΗΣ, 20/6/2013
ΕΠΙΜΕΛΕΙΤΑΙ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Ο ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ
Ή αλλιώς Πανελλαδίξ ή Χόμο Πολίτικους ή Τσακθαν
Φίλες και φίλοι,
• Χτες όλο το βράδυ πήραμε μέρος στις εκδηλώσεις στο Ραδιομέγαρο της ΕΡΤ συμπαραστεκόμενοι στον αγ ώνα των εργαζομένων της.
• Εκεί βρήκα παλιούς συντρόφους και συντρόφισσες, φίλες και φίλους από όλες τις περιόδους της ζωής μου.
• Της Πάτρας όταν το παρατσούκλι μου ήταν Πανελλαδίξ λόγω του ότι ήμουν μέλος της εκον Ρήγας Φεραίος (Β΄Πανελλαδική)
• Της εποχής του Πολιτικού της Νομικού και του περιοδικού Χόμο Πολίτικους που εκδίδαμε
• Της ψηφιακής εποχής με το username tsakthan.
• Κάποιοι είναι εργαζόμενοι στην ΕΡΤ κι οι περισσότεροι από άλλους εργασιακούς χώρους που ήρθαν για συμπαράσταση.
• Τι κίνητρα είχαν όλοι αυτοί;
• Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΤΣΑΜΠΑΤΖΗ
• Σημαντική θέση μεταξύ των θεωρητικών της προσέγγισης της «κινητοποίησης πόρων» για την οποία μιλήσαμε την προηγούμενη βδομάδα κατέχει ο Mancur Olson.
• Βασισμένος στην ατομοκεντρική μεθοδολογική προσέγγιση της φιλελεύθερης παράδοσης, ο Olson θεωρεί ότι το άτομο αποτελεί τη βασική μονάδα ανάλυσης της σχέσης ατόμων και κοινωνικών ομάδων.
• Υποστηρίζει την «ορθολογικότητα» των ατόμων που δημιουργούν, και συμμετέχουν σε, ομάδες συμφερόντων συμμεριζόμενα κοινούς στόχους.
• Η συλλογική δράση όμως εμποδίζεται στην πράξη από την ύπαρξη του προβλήματος του «τζαμπατζή».
• Tο μεμονωμένο μέλος μιας μεγάλης οργάνωσης βρίσκεται σε θέση τέτοια ώστε να μπορεί να περάσει απαρατήρητη η τυπική, και όχι ουσιαστική, συμμετοχή του στις δραστηριότητές της ενώ ταυτόχρονα να απολαμβάνει τα άνευ κόπου ωφελήματα.
• Τα μέλη μιας μεγάλης οργάνωσης δεν συμμετέχουν σ’ αυτή λόγω των σκοπών της.
• Συμμετέχουν λόγω των επιλεκτικών κινήτρων μέσω των δελεαστικών προσφορών υπηρεσιών και άλλων αγαθών που τους παρέχονται.
• Διευκρίνισε ότι οι θέσεις του αφορούν το χώρο των ομάδων οικονομικών συμφερόντων και όχι αυτών των φιλανθρωπικών ή ιδεολογικά εμφορούμενων ομάδων.
• Στο πλαίσιο αυτό, ο Olson τόνισε ότι οι καλύτερα οργανωμένες ομάδες είναι «οι μικρότερες – οι προνομιούχες και οι ενδιάμεσες ομάδες – οι οποίες μπορούν συχνά να νικούν τις μεγαλύτερες – τις λανθάνουσες ομάδες – που κανονικά υποτίθεται ότι επικρατούν σε μια δημοκρατία», δηλαδή οι «ομάδες της επιχειρηματικής κοινότητας».
• ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΛΑΙΣΙΩΝ
• Μια από τις σημαντικές συμβολές στη θεωρία των κοινωνικών κινημάτων είναι αυτή της «διαμόρφωσης πλαισίων» που έχει μεν τις ρίζες της στη θεωρία της «συμβολικής διάδρασης» αλλά επί της ουσίας αποτελεί σημαντική τομή σε σχέση με αυτή.
• Η προσέγγιση της διαμόρφωσης πλαισίων αναφέρεται στους διαδραστικούς συλλογικούς τρόπους με τους οποίους οι δρώντες αποδίδουν νόημα στις δραστηριότητές τους και στον κοινωνικό κινηματικό ακτιβισμό.
• Τα πλαίσια ταυτόχρονα προσδίδουν νόημα στα γεγονότα και εξυπηρετούν την οργάνωση της εμπειρίας και την καθοδήγηση της συλλογικής και ατομικής δράσης.
• Ενώ οι λόγοι έκφρασης διαμαρτυρίας για τις αδικίες που υφίστανται τα άτομα έχουν αντικειμενικά τις ρίζες τους στις δομές της κοινωνίας και της πολιτικής, δεν είναι σίγουρο ότι αυτές οι διαμαρτυρίες θα εκφραστούν συλλογικά.
• Πρέπει να υπάρξει μια διαδικασία με την οποία τα άτομα θα τους αποδώσουν νόημα.
• Είναι, δηλαδή, κοινωνική κατασκευή των λόγων έκφρασης διαμαρτυρίας.
• Πρόκειται για μια ρευστή και ευμετάβλητη διαδικασία αλληλεπίδρασης.
• Ένα κοινωνικό κίνημα συνεπώς δεν προκύπτει απ’ ευθείας από την ύπαρξη ανισοτήτων και καταπιεστικών δομών.
• ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΙΝΗΜΑΤΩΝ
• Αρχικά στην Ευρώπη και αργότερα στη Βόρεια Αμερική διατυπώθηκαν στη δεκαετία του ’70 διάφορες απόψεις.
• Ως σύνολο ονομάστηκαν «Θεωρία των Νέων Κοινωνικών Κινημάτων» και αποσκοπούσαν στο να εξηγήσουν την ανάδυση ενός πλήθους νέων κινημάτων που δεν φαίνονταν να ταιριάζουν στο παραδοσιακό μαρξιστικό μοντέλο της ταξικής πάλης.
• Η καινοτομία που επέφεραν αυτά τα κινήματα συνίστατο στην απόδοση μεγαλύτερης σημασίας σε έννοιες όπως η ομαδική ή συλλογική ταυτότητα,
• στις αξίες και τους τρόπους ζωής είτε ενάντια είτε ξέχωρα από τις μέχρι τότε ιδεολογικές κατασκευές.
• Η βάση τους έτεινε να προέρχεται από τα μεσαία στρώματα αντί από την παραδοσιακή εργατική τάξη.
• Το Πράσινο Κόμμα της ΟΔΓ θεωρείτο η οργάνωση – πρότυπο για τη νέα σύνθεση κοινωνικών κινημάτων (περιβαλλοντικό, ειρηνιστικό, εναλλακτικό, αντικαταναλωτικό).
• Στα πλαίσια αυτά αναπτύχθηκαν απόψεις που εξηγούσαν την εξέλιξη αυτή με αναφορά στην αλλαγή της δομής του καπιταλιστικού συστήματος από τη βιομηχανική «φορντιστική» οικονομία στη μεταβιομηχανική, μεταμοντέρνα ή μεταφορντική οικονομία.
• Το επίκεντρό της είναι ο τριτογενής τομέας των υπηρεσιών και η βιομηχανία της πληροφορικής ως δομική δύναμη που διαμορφώνει τα νέα κινήματα.
• Αξίζει να σταθούμε λίγο περισσότερο στα νέα κοινωνικά κινήματα.
• Ο κύριος αντικειμενικός σκοπός τους είναι η διατήρηση της αυτονομίας τους στο πλαίσιο της διευρυνόμενης και ιδιαίτερα πλουραλιστικής «κοινωνίας πολιτών».
• Ο κύριος αντίπαλός τους είναι το τεχνοκρατικό και γραφειοκρατικό κράτος.
• Ο τύπος του κινήματος είναι πρωταρχικά πολιτισμικός/κοινωνικός αλλά εμπλέκεται και στο πολιτικό πεδίο αναπροσδιορίζοντάς το με την κεντρική ιδέα ότι «το προσωπικό είναι πολιτικό».
• Ο οργανωτικός τύπος που σιγά-σιγά κυριαρχεί είναι ο «δικτυακός».
• Το ρεπερτόριο των τακτικών ξεκινάει από τις σποραδικές μαζικές διαδηλώσεις, συγκεντρώσεις-εκδηλώσεις διαμαρτυρίας, πολιτιστικές εκφράσεις εναλλακτικών τρόπων ζωής και ταυτοτήτων.
• Τα κινήματα έχουν διεθνή προσανατολισμό και το ζητούμενό τους είναι η σύνδεση του παγκοσμίου και του τοπικού.
• Η προσέγγιση των κινημάτων για τη δημοκρατία χαρακτηρίζεται από το σεβασμό στη διαφορά και την έμφαση στην επίτευξη συνθηκών διαβούλευσης και διαλόγου.
• Όσον αφορά την ιδιότητα του πολίτη θεωρείται ότι πρέπει να κατοχυρωθούν τα ομαδικά δικαιώματα και να διατηρούνται ως κόρες οφθαλμών τα καθολικά ανθρώπινα δικαιώματα.
• Και σας ρωτάω ξανά!
• Ποια ήταν τα κίνητρα των φίλων που είτε απεργούσαν είτε πήγαν στο Ραδιομέγαρο;
• Ένας άλλος παλιός φίλος μου της εποχής που με αποκαλούσαν Πανελλαδίξ είναι ο Νίκος ο Δαββέτας. Τελευταία φορά που τον είδα ήταν στις κινητοποιήσεις των αγανακτισμένων.
• πρωτοεμφανίστηκε στα γράμματα από τις σελίδες του περιοδικού Διαγώνιος το 1981.
• Μέχρι σήμερα έχει εκδώσει έξι ποιητικά βιβλία, μια συλλογή διηγημάτων και τέσσερα μυθιστορήματα.
• Το 2010 το βιβλίο του Η εβραία νύφη τιμήθηκε με το Βραβείο Μυθιστορήματος της Ακαδημίας Αθηνών και δύο χρόνια αργότερα κυκλοφόρησε στην Ολλανδία
• Επίσης, ποιήματα και διηγήματά του μεταφράστηκαν στις κυριότερες ευρωπαϊκές γλώσσες. Το 2003 κυκλοφόρησε στη Μ. Βρετανία μια επιλογή του ποιητικού του έργου σε απόδοση Tomas Nairn.
• Έχει συνεργαστεί με τα περιοδικά Partisan Review, Agenda, Waves, Modern Poetry in Translation, Erythia.
• Υπό έκδοση βρίσκεται ο τόμος Η λογοτεχνία υπό κρίση, στον οποίο ο συγγραφέας έχει συγκεντρώσει τα κριτικά του κείμενα που δημοσίευσε κατά καιρούς σε περιοδικά κι εφημερίδες (Το Βήμα, Η Καθημερινή, Το Τέταρτο, Νέα Εστία, Εντευκτήριο κ.ά.).
• Το νέο βιβλίο του έχει τίτλο "Ο ζωγράφος του Μπελογιάννη" (Μεταίχμιο)
• Ένας έλληνας συγγραφέας, που έχει στην κατοχή του τα προσχέδια του Πάμπλο Πικάσο από το γνωστό πορτρέτο του Νίκου Μπελογιάννη, βρίσκεται δολοφονημένος στο Παρίσι.
• Οι γαλλικές αρχές αναζητούν τον δολοφόνο, και η νεαρή κληρονόμος του τον τρόπο να τα πουλήσει στη μαύρη αγορά, παρά τις υπόνοιές της πως είναι όλα πλαστά. Ο γάλλος αστυνόμος για να λύσει τον γρίφο θα αναγκαστεί να πάει πίσω στην Ιστορία. Το ίδιο κι ο σχολαστικός ερευνητής απ’ την Αθήνα: Στον Μάρτη του ’52 και στην πολύκροτη δίκη του Μπελογιάννη. Στον Αραγκόν, στον Πικάσο και στο πορτρέτο του «ο άνθρωπος με το γαρίφαλο». Στον Μάη του ’68, στους έλληνες πολιτικούς εξόριστους και στα ιδεολογικά τους πάθη. Σε οδυνηρές μνήμες και άγνωστα ιστορικά γεγονότα.
Ένα μυθιστόρημα νουάρ, με πλοκή αστυνομική και λύση πολιτική!
