
email:ptots[at]tee.gr
Ζούμε σε μια εποχή παγκόσμιας οικολογικής κρίσης: αλλαγή κλίματος, θερμοκρασιακή αύξηση, στρώμα του όζοντος σε αποσύνθεση, συρρίκνωση της βιοποικιλότητας, αποψίλωση των δασών, ρύπανση του αέρα, του εδάφους, πλημμύρες, λειψυδρία, φαινόμενα «ερημοποίησης», αποτελούν συμπτώματα μιας «ασθένειας» που εξαπλώνεται ραγδαία, παντο ύ. Μιας «ασθένειας» που σχετίζεται με το κυρίαρχο σήμερα κοινωνικό και οικονομικό σύστημα.
Ζούμε σε μια εποχή γενικευμένης κερδοσκοπίας, ανεξέλεγκτου ανταγωνισμού και εμπορευματοποίησης των πάντων. Σε μια εποχή όπου κυριαρχεί η ασυδοσία τού ιδιωτικού κεφαλαίου, όπου τα «δημόσια αγαθά» μετατρέπονται σε αντικείμενο άγριας εκμετάλλευσης από διαφόρων τύπων «επιχειρήσεις».
Στη χώρα μας, ο δημόσιος χώρος της πόλης, ο περιαστικός χώρος, οι δασικές εκτάσεις, οι ελεύθερες παραλίες συρρικνώνονται ραγδαία. Η Αθήνα, από περιβαλλοντική άποψη αποτελεί ένα παράδειγμα προς αποφυγή, μια πόλη που γίνεται ολοένα και περισσότερο «αβίωτη», παρά τα μεγάλα έργα υποδομής και τα τεράστια ποσά που ξοδεύτηκαν τα τελευταία χρόνια.
Ηλιούπολη
Η Ηλιούπολη, αποτελώντας ένα τμήμα του τεράστιου πολεοδομικού συγκροτήματος της πρωτεύουσας τής χώρας μας, δεν μπορεί παρά να αντιμετωπίζει τα ίδια περίπου περιβαλλοντικά και πολεοδομικά προβλήματα με τους άλλους Δήμους, τις άλλες περιοχές, αν και ανήκει στα «προνομιούχα» Νοτιοανατολικά προάστια της Αθήνας.
Ωστόσο, η Ηλιούπολη διέθετε μέχρι και σήμερα, δύο «συγκριτικά» πλεονεκτήματα: ένα πρωτοποριακό ρυμοτομικό σχέδιο (στο μεγαλύτερο τμήμα του Δήμου) με σχετικά ήπιους όρους δόμησης και την άμεση γειτνίαση και επαφή, με τον δασικό χώρο του Υμηττού.
Και τα δύο αυτά πλεονεκτήματα, τείνουν στις μέρες μας να εκλείψουν.
Το ρυμοτομικό σχέδιο και οι όροι δόμησης, αλλοιώνονται με την ουσιαστική αλλαγή χρήσης κοινόχρηστων και δημόσιων χώρων με τη στάθμευση στα πεζοδρόμια ΙΧ αυτοκινήτων, με την αυθαίρετη δόμηση βεραντών, πρασιών και ημιυπαίθριων χώρων.
Ο δασικός χώρος του Υμηττού, ύστερα από τις συνεχείς πυρκαγιές τής τελευταίας 25ετίας, σε ένα μεγάλο τμήμα του έχει μετατραπεί σε «κρανίου τόπο» παρά τις προσπάθειες τεχνικής αναδάσωσης που έγιναν.
Υμηττός
Ο Υμηττός, παρά τις πυρκαγιές, τους εμπρησμούς, τις τοπικές οικιστικές επεκτάσεις για εγκαταστάσεις κοινωνικού εξοπλισμού (σχολεία, γήπεδα, ναούς, κ.λπ) και τις εστίες αυθαίρετης δόμησης, είχε διατηρήσει μέχρι πρόσφατα το χαρακτήρα ενός ελεύθερου χώρου, ενός φυσικού πάρκου στο οποίο είχε εύκολη πρόσβαση ο καθένας. Στις μέρες μας, μετατράπηκε σε ένα χώρο αυθαίρετων εγκαταστάσεων όπως ο σταθμός μεταφόρτωσης απορριμμάτων και το γκαράζ των απορριμματοφόρων του Δήμου Ηλιούπολης, αυθαίρετων εγκαταστάσεων της ΔΕΗ όπως το Κέντρο Υπερυψηλής Τάσης (ΚΥΤ) στα όρια των Δήμων Ηλιούπολης-Αργυρούπολης κ.ά. Παράλληλα, υπάρχουν σοβαρές πιέσεις για την οικοδόμηση συγκροτήματος της Εκκλησίας στο δασικό χώρο του Υμηττού, στην περιοχή του Καρέα, όπου προβλέπεται να χτιστούν τουλάχιστο 65.000 τετραγωνικά μέτρα. Υπενθυμίζουμε ότι στην ίδια περιοχή, στον δασικό χώρο, στις στρατιωτικές εγκαταστάσεις που υπάρχουν εκεί, λειτουργεί και ένα Super Market για τους αξιωματικούς του στρατού...
Περιφερειακή λεωφόρος Υμηττού
Όμως, αυτό που θα δώσει την χαριστική βολή στον Υμηττό –χωρίς να λύσει τα κυκλοφοριακά προβλήματα της Ηλιούπολης, όπως φαντάζονται κάποιοι– είναι η κατασκευή μιας επιφανειακής λεωφόρου στον Υμηττό, αντίστοιχης της Αττικής Οδού και της Εθνικής Οδού Αθηνών-Λαμίας-Θεσσαλονίκης!
Η απειλή αυτή για τον Υμηττό υφίσταται εδώ και 20-25 χρόνια, όμως πρόσφατα εμφανίζεται εκ νέου στο προσκήνιο χωρίς να εξηγείται από κανένα αρμόδιο η σκοπιμότητα και η αναγκαιότητα ενός τέτοιου τεράστιου αυτοκινητόδρομου και ενώ έχει ήδη επιτευχθεί η ικανοποιητική σύνδεση του λεκανοπεδίου της Αθήνας με το νέο αεροδρόμιο των Σπάτων.
Είναι προφανές, ότι ένας τέτοιος αυτοκινητόδρομος, ακόμη και όταν υπογειοποιηθούν ορισμένα τμήματά του κοντά σε κατοικημένες περιοχές (Καρέας Βύρωνα, Αστυνομικά Ηλιούπολης, όρια Αργυρούπολης-Ελληνικού), απαιτεί κόμβους σύνδεσης με το τοπικό οδικό δίκτυο, απαιτεί μια τεράστια κοιλαδογέφυρα και έναν τεράστιο ανισόπεδο κόμβο στην περιοχή του Προφήτη Ηλία της Ηλιούπολης, ώστε στη συνέχεια να συνδεθεί με τη Λεωφόρο Σοφ. Βενιζέλου, το κέντρο της Ηλιούπολης και την Λεωφόρο Βουλιαγμένης.
Είναι προφανές, ακόμη και όταν μετατοπιστεί ο προβλεπόμενος ανισόπεδος κόμβος τής Ηλιούπολης στα όρια των Δήμων Ηλιούπολης-Αργυρούπολης, όπως προτείνεται από κάποιους, ο Υμηττός θα εξακολουθεί να υφίσταται ανεπανόρθωτα πλήγματα, ενώ οι κάτοικοι κάποιων άλλων περιοχών της Ηλιούπολης θα υποστούν τις συνέπειες κάποιων επιλογών αμφίβολης αναγκαιότητας και αποτελεσματικότητας.
Ήδη έχουν εκδηλωθεί οι πρώτες αντιδράσεις ενάντια σε ένα τέτοιο αυτοκινητόδρομο στον Υμηττό, τόσο στην Ηλιούπολη όσο και στους γειτονικούς Δήμους (Βύρωνας, Αργυρούπολη, Γλυφάδα). Οι κάτοικοι και οι κοινωνικοί φορείς τής ευρύτερης περιοχής συντονίζονται εν αναμονή της δημοσιοποίησης των «σχεδίων» του ΥΠΕΧΩΔΕ, τα οποία, μέχρι σήμερα, παραμένουν κρυφά...
(δημοσιεύτηκε στο περιοδικό ΓΑΛΕΡΑ Νο 15 Δεκέμβριος 2006)