email:xaa[at]mediconsa.com
Με δεδομένο ότι εντός των επομένων μηνών (κατά τα φαινόμενα μετά τις βουλευτικές εκλογές) σύμφωνα με τα λεγόμενα του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ θα κατατεθεί η σύμβαση κατασκευής του νότιου τμήματος της Δυτικής Περιφερειακής Λεωφόρου Υμηττού, έχει ήδη ανοίξει ένας δημόσιος διάλογος σε όλους τους δήμους της νοτιοανατολικής Αθήνας. Το θέμα βέβαια δεν είναι κα ινούργιο. Διανύει ήδη την τρίτη δεκαετία του. Όλο αυτό το διάστημα έχουν διατυπωθεί δημόσια όλων των ειδών οι απόψεις για το εάν χρειάζεται και με ποιον τρόπο θα πρέπει να σχεδιαστεί ένας τέτοιος δρόμος. Όσον αφορά την Ηλιούπολη, το χαρακτηριστικό στοιχείο είναι ότι όλες οι Δημοτικές Αρχές από τη δεκαετία του ογδόντα μέχρι σήμερα έχουν ταχθεί με τον έναν ή τον άλλο τρόπο υπέρ της χάραξης της λεωφόρου πάνω από την Ηλιούπολη, στη δασική περιοχή του ορεινού όγκου του Υμηττού. Η σημερινή Δημοτική Αρχή του κ. Αναγνώστου, πιστή στις προεκλογικές υποσχέσεις της όχι μόνο στηρίζει την καταστροφική υπέργεια χάραξη που προωθεί το Υπουργείο στο δασικό χώρο του Υμηττού, αλλά και πιέζει για την ταχύτερη διεκπεραίωση του έργου. Στην απέναντι πλευρά όμως, έχουμε ένα πάζλ απόψεων που κατά την ταπεινή μου άποψη δεν δείχνει τίποτε άλλο παρά το σάστισμα και την ανικανότητα της τοπικής κοινωνίας να καταννοήσει το μέγεθος και τις ιδιαιτερότητες αυτού καθ εαυτού του προβλήματος. Θα σταχυολογήσω μερικές από τις απόψεις που έχουν ήδη ακουστεί δημόσια.
1) Κατ αρχήν η άποψη που διατυπώνεται από ορισμένους φίλους ότι μπορεί να γίνει μια υπόγεια λεωφόρος υπερταχείας κυκλοφορίας στον Υμηττό, χωρίς να δημιουργεί την οποιαδήποτε επίπτωση στο δασικό χώρο. Εδώ θα ήθελα να αντιτείνω το ακόλουθο επιχείρημα.
Το ανάγλυφο της περιοχής είναι τέτοιο που φαντάζει σχεδόν αδύνατο να αποφύγει κανείς την καταβύθιση του εδάφους στο χώρο της Σπηλιάς του Νταβέλη και στην έξοδο του Πανοράματος προς την Αργυρούπολη. Θεωρώ λοιπόν το αίτημα της ολοκληρωτικής καταβύθισης της λεωφόρου στο βουνό σαν μια αυταπάτη. Επειδή όμως στις μέρες μας τίποτα δεν είναι τεχνικά αδύνατο, ας υποθέσουμε ότι αυτό είναι εφικτό. Προκύπτουν τότε δύο πολύ σημαντικά ζητήματα.
Το πρώτο έχει να κάνει με τα τμήματα της λεωφόρου που υποχρεωτικά θα είναι μη υπογειοποιημένα. Γιατί η λεωφόρος θα ξεκινήσει υπέργεια στο ύψος του Βύρωνα, θα διακόπτεται στο ενδιάμεσο από υπέργειες συνδέσεις με το αστικό κυκλοφοριακό δίκτυο (όπου και εάν γίνουν αυτές) και θα καταλήγει επίσης υπέργεια στο χώρο πάνω από το ΚΥΤ της ΔΕΗ στον Υμηττό. Επομένως , δε μπορούμε να μιλάμε για ολοκληρωτική υπογειοποίηση, πολύ περισσότερο που στην περιοχή πάνω από την Αργυρούπολη η λεωφόρος θα συνεχίσει να κινείται ούτως ή άλλως υπέργεια κάτι που πρέπει να πάρει οπωσδήποτε υπόψη του αυτός που προκρίνει μια τέτοια λύση.
Το δεύτερο έχει να κάνει με τον πολλαπλασιασμό των οικιστικών πιέσεων προς το τμήμα εκείνο του βουνού που θα βρίσκεται ανάμεσα στην πόλη και στη λεωφόρο (είσοδος, έξοδος, κόμβοι σύνδεσης με το αστικό δίκτυο κ.λ.π.).
Είναι λοιπόν απολύτως σίγουρο ότι εάν προχωρήσει μια τέτοια χάραξη στο βουνό, θα υπάρξουν οπωσδήποτε αρνητικές επιπτώσεις στον δασικό χώρο, ο βαθμός και το βάθος των οποίων είναι θέματα προς διερεύνηση.
2) Στην πορεία των συζητήσεων έχει ακουστεί επίσης η άποψη της ουδετερότητας απέναντι στη λογική της αυτοχρηματοδότησης και της επιβολής διοδίων. Δε θα μπω στην ουσία της άποψης αυτής όσον αφορά την πολιτική της διάσταση γιατί πολιτικά με βρίσκει τελείως αντίθετο. Θα προσπαθήσω όμως να μιλήσω με τη λογική εκείνων που θέτουν την άποψη. Κατ αρχήν, η αυτοχρηματοδότηση οδηγεί κατ ευθείαν στην επιβολή διοδίων. Και η επιβολή διοδίων με τη σειρά της, λειτουργεί αποτρεπτικά (σε ένα μεγάλο βαθμό) όσον αφορά τη χρήση του δρόμου. Είναι σίγουρο, ότι με την επιβολή διοδίων, ένας σημαντικός αριθμός οδηγών θα εξακολουθεί να χρησιμοποιεί την υφιστάμενη διαδρομή που διασχίζει την πόλη. Επομένως, είναι αφέλεια το να ισχυρίζεται κανείς ότι φτιάχνοντας έναν δρόμο στο βουνό και επιβάλλοντας διόδια, θα λύσει οριστικά το πρόβλημα της υπερτοπικής διέλευσης οχημάτων μέσα από τους δρόμους της Ηλιούπολης.
3) Ακούστηκε επίσης από κάποιους φίλους η περίεργη άποψη ότι ναι μεν είμαστε υπέρ του περιορισμού της κυκλοφορίας του Ι.Χ. , αλλά στην παρούσα περίπτωση ο δρόμος πρέπει να γίνει για να απομακρυνθούν τα αυτοκίνητα από την πόλη μας. Πέραν του ότι το πρόβλημα της καταστροφικής επέκτασης της χρήσης του Ι.Χ. σε βάρος των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς δεν αντιμετωπίζεται σε καμιά περίπτωση απομονωμένα σε μια συνοικία, δεν καταλαβαίνω πώς μπορούμε να χωρέσουμε δύο εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις στην ίδια μασχάλη. Το ανωτέρω επιχείρημα φαντάζει σαν άκριτη υποταγή του πολίτη σε εκβιασμούς και διλήμματα που τίθενται σκόπιμα και πιεστικά από την εκάστοτε εξουσία. Θα έμπαινα βέβαια στον πειρασμό να ρωτήσω αυτούς τους φίλους γιατί δεν προτείνουν τη δημιουργία προαστιακού σιδηροδρόμου που να εξυπηρετεί τη μετακίνηση από τα νότια προάστια στα βορειοανατολικά και αντιστρόφως, προκειμένου να μειωθεί η κυκλοφορία του Ι.Χ.; Είναι μήπως τραβηγμένο; Μα μια ριζοσπαστική προοδευτική άποψη πρέπει να προβλέπει και να προλέγει αυτό που σίγουρα θα συμβεί στο μέλλον. Διαφορετικά δεν είναι τέτοια.
Τα παραπάνω και όχι μόνο, οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια όσους αντιτίθενται στα σχέδια του Υπουργείου, στη διατύπωση μίας και μοναδικής εναλλακτικής πρότασης. Αυτής που αναφέρεται στην υπογειοποίηση της λεωφόρου (στον έναν ή τον άλλο βαθμό) κάτω από την πόλη. Έτσι κι αλλιώς, κάτι τέτοιο προβλέπεται ήδη από την ίδια μελέτη για το χώρο της Αργυρούπολης την οποία θα διασχίζει υπόγεια η λεωφόρος από τον Υμηττό μέχρι το πρώην αεροδρόμιο του Ελληνικού. Κάτι που μπορεί να γίνει λοιπόν δίπλα μας, μπορεί να γίνει και εδώ. Κάποιες δήθεν ρεαλιστικές (στην ουσία τους δεξιόστροφες τεχνοκρατικές) απόψεις περί αυξημένου κόστους, θα πρέπει πρώτα να απαντήσουν στο ερώτημα εάν η υπογειοποίηση στο βουνό είναι πιο φθηνή λύση από την υπογειοποίηση στην πόλη. Γιατί όλα μιλούν μάλλον περί του αντιθέτου δεδομένου ότι στη δεύτερη περίπτωση η διαδρομή θα είναι μικρότερη κατά τρία περίπου χιλιόμετρα. Νομίζω όμως ότι αυτό είναι αντικείμενο μιας εναλλακτικής μελέτης την οποία το Υπουργείο, πιστό στις δεσμεύσεις του απέναντι στα μεγάλα συμφέροντα, δε μπήκε ποτέ στον κόπο να προκηρύξει.
Το πρώτο πράγμα λοιπόν που πρέπει να κάνουμε είναι να ζητήσουμε εναλλακτικές μελέτες για την κατασκευή του νότιου τμήματος της Δυτικής Περιφερειακής Λεωφόρου του Υμηττού. Μελέτες όμως που να εμπεριέχουν τη ρήτρα της προστασίας του περιβάλλοντος και της μη επιβάρυνσης του πολίτη με διόδια ή άλλου είδους ανταποδοτικά τεχνάσματα.
Το δεύτερο πράγμα που πρέπει να γίνει, είναι η κατάθεση συγκροτημένης και αιτιολογημένης πρότασης που να κινείται στην ανωτέρω κατεύθυνση. Να ξεφύγουμε από τη στείρα άρνηση την οποία δεν αποδέχεται ο κόσμος αλλά και από τη διασπορά απόψεων που θα δημιουργήσει ένα θολό τοπίο διευκολύνοντας το υπουργείο στο καταστροφικό του έργο. Και αυτό, είναι δυνατό να γίνει μόνο με την πρόταση της υπογειοποίησης κάτω από την πόλη, δεδομένου ότι και οι δύο γειτονικοί δήμοι, της Αργυρούπολης και του Ελληνικού αλλά και ένα μεγάλο τμήμα των φορέων του Βύρωνα τάσσονται αναφανδόν κατά της με οποιονδήποτε τρόπο κατασκευής της λεωφόρου στον Υμηττό.
Τέλος, θεωρώ θετική κάθε πρωτοβουλία που παίρνεται στην κατεύθυνση ενεργοποίησης των πολιτών, όπως το Οδοιπορικό της Κυριακής 20.5 που διοργάνωσε η ¨Διαδημοτική Συντονιστική Επιτροπή για τη διάσωση του Υμηττού¨ ή η σύσκεψη της 30.5 στην αίθουσα του Δημοτικού Συμβουλίου Ηλιούπολης βάσει πρόσκλησης την οποία υπογράφουν 10 συμπολίτες μας μεταξύ των οποίων και εγώ.
