email:KLytras[at]iaso.gr
Ένα από τα ζητήματα, που αποτέλεσε αντικείμενο ιδιαίτερων αναλύσεων και προκάλεσε έντονο προβληματισμό στις πρόσφατες Δημοτικές Εκλογές, ήταν το σημαντικό ποσοστό αποχής των συμπολιτών μας από τις κάλπες. Η αξιοσημείωτη αδιαφορία μιας τόσο μεγάλης μερίδας κόσμου για τις εξελίξεις στο Δήμο του, χρήζει ειδικής αντιμετώπισης, όταν πλέον είναι αντιληπτ ό από όλους ότι οι βασικές άξονες της καθημερινότητας μας καθορίζονται ουσιαστικά από την Τοπική Αυτοδιοίκηση και όχι από την Κεντρική Εξουσία.
Με αφορμή την έκταση του κοινωνικού φαινομένου, της εκούσιας δηλαδή αποχής από το κοινωνικό γίγνεσθαι, όπως μπορεί διασταλτικά να ερμηνευτεί η άρνηση συμμετοχής στη διαδικασία εκλογής των εκπροσώπων μας σε καίρια για την ευημερία μας πολιτικά αξιώματα, αναρωτιέμαι κατά πόσο είναι θεμιτό ο κάθε ένας από εμάς να απεμπολεί με τόση ευκολία ένα δικαίωμα όχι μόνο ατομικής αλλά και κοινωνικής σημασίας, όπως αυτό της ενεργούς συμμετοχής στα κοινά, κορυφαία έκφραση μιας δημοκρατικά ευνομουμένης πολιτείας; Είναι άραγε δικαίωμα ή ταυτόχρονα και υποχρέωση κάθε πολίτη να παίρνει συνειδητά και υπεύθυνα θέση, απέναντι στα πολιτικά και κοινωνικά δρώμενα;
Υποχρέωση, την οποία καταρχήν επιβάλλει ο οφειλόμενος σεβασμός προς την Ιστορία μας, όταν μέχρι πριν λίγες δεκαετίες αγωνιζόμασταν ακόμη για την καθιέρωση του δημοκρατικού πολιτεύματος.
Υποχρέωση που επιβάλλει και η κοινωνική αναγκαιότητα να συμβάλλει ο καθένας μας μέσα από την έκφραση των ατομικών θέσεων και συμφερόντων στη σύνθεση μιας πλουραλιστικής κοινωνίας, που οφείλει να αφομοιώσει το διαφορετικό, να εναρμονίσει τις αντιθέσεις και να εξαλείψει τις ανισότητες για χάρη της ομαλής συνύπαρξης και της ευημερίας του κοινωνικού συνόλου.
Κυρίως όμως θεωρώ ότι είναι ηθική υποχρέωση, που πηγάζει από το μερίδιο ευθύνης που έχει ο κάθε πολίτης ξεχωριστά, τόσο για την απαξίωση της πολιτικής όσο και για την παθογένεια της σύγχρονης ελληνικής κοινωνικής πραγματικότητας.
Οι κυβερνήσεις, ο κρατικός μηχανισμός, οι δημόσιες υπηρεσίες και ειδικότερα οι δημοτικές υπηρεσίας, τα κόμματα, τα Μ.Μ.Ε., που κυρίως κατηγορούνται για τα φαινόμενα διαφθοράς, της επιλεκτικής εφαρμογής των νόμων, της αναξιοκρατίας, της παροχής υπηρεσιών χαμηλής ποιότητας κ.λ.π., δεν είναι θεωρητικά κατασκευάσματα. Στελεχώνονται από εμάς τους ίδιους και συνήθως δεν είμαστε μόνο θύματα αλλά και θύτες, αρκεί να αναλογιστούμε την έκταση της φοροδιαφυγής π.χ. ή του εύκολου πλουτισμού και της αισχροκέρδειας.
Είναι άλλωστε αποκαλυπτικά τα συμπεράσματα μια σχετικά πρόσφατης έρευνας του Ελληνικού Κέντρου Ερευνών του Παντείου Πανεπιστημίου, σύμφωνα με τα οποία την ίδια στιγμή που η πλειοψηφία των ερωτηθέντων εμφανίζεται δυσαρεστημένη από τη διαφθορά, ομολογεί ότι θα χρησιμοποιούσε «μέσο» για την επίτευξη ενός προσωπικού στόχου.
Ή μήπως δε συμβαίνει το ίδιο με την ψήφο μας; Την ώρα που κατηγορούμε τους πολιτικούς ότι ενεργούν ψηφοθηρικά, εμείς ταυτόχρονα δεν τη χρησιμοποιούμε ως μέσο εκβιασμού τους για την ικανοποίηση των ατομικών μας συμφερόντων; Ίσως εκεί να οφείλεται και η μαζική αποχή από τις Δημοτικές Εκλογές, στη λανθασμένη δηλαδή εντύπωση ότι η ψήφος μας δεν έχει αντίκτυπο στην επίλυση των ατομικών μας υποθέσεων.
Θεωρώ λοιπόν ότι η απογοήτευση από το κοινωνικό κατεστημένο, αν και δικαιολογημένη, δεν μπορεί σε καμία περίπτωση ν’ αποτελέσει το άλλοθι για την αποποίηση των ευθυνών μας. Όλοι είμαστε συνυπεύθυνοι και όσο πιο σκεπτόμενοι και ευαισθητοποιημένοι είμαστε τόσο πιο μεγάλο είναι και το χρέος μας να ενεργοποιηθούμε, είτε ατομικά, είτε ομαδικά, για τη δημιουργία και κυρίως την υλοποίηση ενός συλλογικού οράματος για μια κοινωνία, που αξιοποιεί τη δυναμική κάθε πολίτη για να διαμορφώσει την ταυτότητά της, μια κοινωνία που σέβεται το άτομο για να κατακτήσει την πολιτισμική πρόοδο του συνόλου.
Ο ρόλος του πολίτη άλλωστε, δεν είναι τίτλος αλλά κατάκτηση!
Ηλιούπολη, 24.11.2006
Κώστας Αρ. Λύτρας
Δημοτικός Σύμβουλος Ηλιούπολης
